De westelijke stadsrand

Blijft het landbouw, wordt het industrie of park?

Om het westelijke deel van Maastricht ligt de Nederlands-Belgische grens en vlak daarachter ligt een grote barrière: het Albertkanaal. Tussen de stad en het kanaal ligt een tot voor kort bij de meeste Maastrichtenaren onbekend niemandsland, dooradert met afgestorven historische veldwegen. Voor dit gebied zijn plannen voor grote bedrijventerreinen, leemafgravingen, nieuwe verkeerswegen en grootschalige plaatsing van zonnepanelen, plannen die Maastricht west dreigen in te sluiten.

In 2005 heeft de Fietsersbond de situatie in kaart gebracht en 42 voorstellen gedaan voor meer en betere fietsmogelijkheden in het gebied. Daarbij werd het gebied doorkruist met wethouders Aarts van Maastricht, burgemeester Vangronsveld van Lanaken en diverse raadsleden, hetgeen een ruige tocht werd door de vele modderige veldwegen.

Dit leidde echter tot weinig praktische maatregelen. Nou ja, om de naamloze wegen van een naam te voorzien, was ook een van onze voorstellen. Informatievoorziening moet niet worden onderschat! Het luxe betonnen fietspad dat in 2008 werd aangelegd langs de Belgische grens, sloot echter niet serieus aan op de bestaande routes.

Slingerpad door open gebied

Opmerkelijk is dat juist de wens om ook op de zuidzijde van de Via Regia een fietspad aan te leggen in 2012 werd gerealiseerd terwijl de gemeente dit idee in de reactie op de 42 voorstellen nog als onhaalbaar had afgewezen. Dit was een welkome verbetering, maar geen nieuwe ontsluiting van het gebied.

Ondertussen werd in de Structuurvisie 2030 het plan opgenomen om een doorlopend fietspad om de stad te maken. Dit kwam de Vlamingen goed uit want zij wilden de weg langs het Albertkanaal (alvast Industrieweg genoemd) vrijmaken voor industrie. In 2016 werd een financiële overeenkomst tussen Vlaamse en Nederlandse overheden gesloten voor het completeren van het fietspad tussen Veldwezelt en Smeermaas. De realisatie volgde eind 2019 op de scheiding van het geplande industriegebied aan de Belgische kant en een 400 meter brede groene bufferstrook aan de Nederlandse kant. Het pad wordt onderdeel van de knooppuntenroutes, namelijk een verbinding van knooppuntennetwerk Haspengouw (B) met knooppuntennetwerk Maasland (B).

De Belgen waren blij en het pad is fraai ingepast, maar het was een tegenvaller dat Maastricht daarbij niet veel voor haar eigen inwoners had gedaan. Want het gebied tussen de stad en het fietspad kan bijzonder modderig zijn en toch werden er nog geen verharde aansluitingen in het project meegenomen. Dit moest natuurlijk, hoewel pijnlijk, onder de aandacht worden gebracht. Facebook was het middel dat werd ingezet om de andere wensen opnieuw in te brengen.

Met het openleggen van het gebied voor fietsers en de toevoeging van fraaie landschapselementen bij Malberg is wel een belangrijke stap gezet. De potentie en het belang van het gebied voor de Maastrichtse bevolking wordt duidelijker en dat geeft vertrouwen in de voortgang van de ontwikkeling.