Voorbeelden uit de praktijk

Voor de sneltram Hasselt – Maastricht wil De Lijn gebruik maken van elektrische voertuigen van een modern type:
-Ze zijn relatief flexibel maar toch is de minimale boogstraal (25 meter) het dubbele van een bus.
-Ze hebben een laag en afgeschermd front, waardoor fietsers of ander verkeer bij een botsing minder snel ónder het voertuig terecht komen (wat het verschil kan maken tussen dood of ernstig gewond).
-Ze met 2,65 meter relatief breed ten opzichte van bussen en stadstrams.
-Ze zijn heel erg lang: in de plannen wordt rekening gehouden met twee gekoppelde treinstellen van ieder 37,5 meter. Dus bij elkaar 75 meter, wat even langs is als 6 achter en tegen elkaar staande bussen.
-De uitstaphoogte is 30 centimeter waardoor halteplaatsen alleen mogelijk zijn waar 80 meter lang perron van 30 cm hoog kan worden aangelegd.

Op YouTube staan steeds meer filmpjes waarop je vergelijkbare trams door steden ziet gaan. We zijn op zoek naar filmpjes die een indruk kunnen geven van mogelijke situaties in Maastricht als er zo’n tram rijdt.

Mulhouse: http://www.youtube.com/watch?v=Eq2RvTPuv_I
Dit is een positief filmpje over de in 2006 heringevoerde tram. Het valt op dat de tram langzaam rijdt. Slechts een keer is een fietser te zien: die rijdt over de stoep! Mulhouse is met 112.000 inwoners net iets kleiner dan Maastricht. Er zijn nog plaatsen vrij in de trams.

Milaan: http://www.youtube.com/watch?v=O7UON6UJFLo
Kort filmpje van de Eurotram waarop aan het einde is te zien hoe een fietser in de knel komt tussen tram en stoeprand en dat een mevrouw heeft besloten om zowieso niet over de rijbaan maar over de stoep te fietsen!

Praag: http://www.youtube.com/watch?v=TXhqJSBKChI
Ook deze tram rijdt heel langzaam. De laatste shots maken duidelijk dat de veiligheid ’s nachts, bij regen, sneeuw en gladheid extra eisen stelt. Want wij fietsen niet alleen met mooi weer, maar ook in de winter bij sneeuw en vorst, bij harde wind en onder andere moeilijke omstandigheden.

Graz (Oostenrijk): http://www.youtube.com/watch?v=-XcFkJDqA-w
Dit zijn stadstrams. De fietsers zijn weliswaar nogal onverschrokken, maar het betreft uitsluitend studenten, geen ouderen of kinderen. Ook hier weer een opvallend lage snelheid van de trams. Ook belangrijk is om te constateren dat autoverkeer op deze tramstraten nagenoeg ontbreekt.

Freiburg (Duitsland): http://www.youtube.com/watch?v=HOwwfOAXmKw
Freiburg is een fietsstad maar heeft ook een uitgebreid stadstramnet. Het punt van de opname is nagenoeg autovrij.

Gent: http://www.youtube.com/watch?feature=endscreen&v=GDQ-kUtSGy8&NR=1
Mogelijk zijn sommige trams op dit filmpje van het type dat ook voor Hasselt – Maastricht is voorzien. Op deze opnames in Gent heeft de tram een vrije baan en zijn er dus geen langsconflicten tussen trams en fietsers.

Amsterdam: http://www.youtube.com/watch?v=G97bl7cJY5o
Hier zijn chaotische situaties te zien. Amsterdam heeft op sommige smalle tramstraten een fietsverbod maar een groep fietsers laat zich daardoor niet tegenhouden. Amsterdam heeft ook veel brede straten en daar zijn fietsen en trams gescheiden door of een eigen baan voor de tram of een vrijliggend fietspad.

Barcelona : http://www.youtube.com/watch?v=Eoexh_nFqKo
Voor de aardigheid een bijzonder fietsfilmpje uit 1908! Fieters rijden in deze toen al mooie stad voor het trammetje uit! Een leuke sport is het om de rails te kruisen maar het moet niet nodig zijn. Tegen het eind van de film ligt inderdaad een fietser over straat. En onschuldig is dat niet: in 1926 werd een beroemdheid slachtoffer van de Barcelonese tram: architect Antoni Gaudí.

De dood van Gaudí
Op 7 juni 1926 wandelde Gaudí over de Gran Via de les Corts Catalanes in Barcelona. Hij stak de Carrer de Bailén over, dicht bij de Plaça de Tetuan. Het was een route die hij vaak volgde om van de kerk aan de Plaça Sant Philip Neri naar de Sagrada Família te wandelen waar hij toen werkte. Een tram reed hem aan maar stopte niet en Gaudí bleef bewusteloos achter. Het was duidelijk dat hij zwaargewond was en men bracht hem naar een eerstehulppost aan de Ronda de Sant Pere. Taxichauffeurs weigerden Gaudí naar een kliniek te brengen wegens zijn sjofel voorkomen. Uiteindelijk belandde hij in het Hospital de Sant Pau, toen het armenhospitaal. Omdat hij niet kwam opdagen op zijn werkplaats begonnen zijn medewerkers aan een zoektocht. Monseigneur Gil Parés en de architect Domènec Sugrañes i Gras vonden hem in het hospitaal. Hij weigerde naar een kliniek te worden overgebracht, zeggende: “Mijn plaats is hier, tussen de armen”. Gaudí stierf in het hospitaal op 10 juni, om vijf uur in de namiddag. Hij was 73 jaar oud geworden. (overgenomen van Wikipedia)

Slotopmerkingen
Bij al deze filmpjes valt op dat de snelheid van de trams laag is, in de stad. En in straten met een grote verkeersfunctie is toch vaak een fysieke scheiding van verkeerssoorten gerealiseerd. Ook is er op diverse plaatsen gekozen om de straat autovrij of autoluw te maken. Hier en daar worden fietsers door de tram weggedrukt. Waar de komst van de tram het straatbeeld heeft verfraaid, blijkt dat vooral een gevolg van autovrij maken van de openbare ruimte (hetgeen op het tramtracé in Maastricht niet gaat gebeuren).